abc1 – Rễ

abc Bonsai, phần 1: Rễ

(hqvuhototbung) – Đời sống tự dưỡng của cây cối khởi đầu ngay từ bộ rễ của cây. Đó quả là điều căn bản nhất của cây cối. Chúng ta sẽ rà soát thử xem, rễ cây ngoài thiên nhiên làm những công việc gì. Sau đó xem lại coi rễ cây trong chậu bonsai có làm mấy chuyện giống vậy không.

Nhiệm vụ của rễ: ngoài đất & trong chậu bonsai

(hqvuhototbung) – Rễ cây có ba nhiệm vụ ngoài thiên nhiên: giữ cây đứng vững, lấy nước và muối khoáng cho cây, kho dự trữ cho cây. Thế nhưng khi chúng ta đưa cây vào Bonsai, ba nhiệm vụ trên của cây bị biến đổi ngay lập tức.

Cấu tạo của rễ

(hqvuhototbung) – Trước khi nghĩ cần mọi “thông tin về cây nào đó” để chơi Bonsai, bạn nên phân biệt đầu tiên: cây có hệ thống rễ như thế nào? Chuyện rễ chùm hay rễ cọc thì có vẻ dễ rồi, nhưng còn nhiều chuyện cũng cần nắm để phân biệt về rễ. Nếu không, bạn có thể gặp một số trở ngại rất căn bản.

Tăng lượng lông hút cho chóp rễ

(hqvuhototbung) – Khi chóp rễ tăng trưởng dài ra, thì những lông hút mới sẽ được mọc ra ngay. Và vùng vỏ rễ ở những lông hút cũ bắt đầu già đi khiến đám lông hút cũ không còn khả năng làm việc sẽ tự động hư rụng. Như vậy làm sao chúng ta có thể làm tăng số lượng lông hút mà số chóp rễ không tăng?

Phân loại rễ theo hình thức

(hqvuhototbung) – Thoạt nói ra danh từ hình thức thì chắc các bạn nghĩ ngay đến chuyện rễ to rễ nhỏ… Không phải to, nhỏ, chắc, mềm, cứng, gì đó. Tất cả không ăn thua gì đến chuyện chúng ta cần: rễ sống tốt trong chậu. Chữ hình thức mình dùng ở đây là hình thức gia nhập hệ thống rễ của nấm vú em.

Phân loại rễ theo cảm ứng

(hqvuhototbung) – Mình dùng danh từ “cảm ứng” ở đây thấy chưa được hoàn hảo lắm. Nhưng cũng chưa tìm được chữ nào khá hơn, nên cứ xài tạm vậy đã. Mức cảm ứng của rễ ở đây đối với độ ẩm đất trồng: rễ thích đất khô ráo hay đất ẩm.

Phân loại rễ theo tính năng

(hqvuhototbung) – Một số giống cây có rễ lộ một số tính năng đặc biệt. Các bạn cũng nên ghi chép vào sổ tay mỗi khi đi đâu đó gặp cây lạ có tính năng đặc biệt ở bộ rễ. Lý do là không phải lúc nào chúng ta cũng thấy được những biểu lộ này.

Mỹ thuật trên bộ rễ

(hqvuhototbung) – Càng ngày, có vẻ như dân bonsai càng nghĩ ra lắm trò để tạo nét mỹ thuật cho bộ rễ. Có những cách tác động để thân cây tự tạo ra rễ bằng cách cắt bỏ rễ cái, chỉ giữ lại rễ bàng quanh gốc, hay cắt thân giâm đọt để sinh ra rễ quanh thân, sau đó sẽ sắp xếp rễ sau…

Nên tỉa rễ ở thời điểm nào trong năm?

(hqvuhototbung) – Nhằm giúp cho bộ rễ có thể dễ dàng nằm gọn vào chậu bonsai tương lai, chúng ta cần tiến hành tỉa rễ. Trên lý thuyết sinh lý phát triển của cây, theo bạn: nên tỉa rễ ở thời điểm nào trong năm?

Cắt tỉa rễ để mập thân

(hqvuhototbung) – Mình muốn trình bày với các bạn thêm một ý niệm về mục đích cắt tỉa rễ. Đó là ý niệm cắt bỏ rễ để nhựa luyện từ lá không có chỗ nào dự trữ ngoài thân. Nhờ đó, gốc và thân chóng to mập hơn. Mặc dù đây chỉ là lý thuyết, nhưng việc áp dụng thực tế không khó khăn.